Zoeken
Generic filters
nl Dutch
Zoek op rubiek

Licht heeft veel meer invloed op onze gezondheid dan we denken

Nu het ‘s avonds steeds eerder donker wordt en de klok ook nog eens een uur terug is gezet, merken sommige mensen het direct: sombere gevoelens en vermoeidheid steken de kop op. Licht heeft veel meer invloed op lichaam en geest dan tot nu toe werd gedacht.
Al ruim een eeuw is bekend dat de lichaamstemperatuur volgens een vast patroon varieert: ‘s ochtends, na zonsopgang, stijgt ze; na zonsondergang, daalt ze. De lichaamstemperatuur volgt dus de cyclus van licht en donker. Hetzelfde patroon zien we bij de aanmaak voor twee hormonen: cortisol (populair ‘stresshormoon’ genoemd, omdat het activeert) en melatonine, ook wel het slaap- of herstelhormoon genoemd, dat slaperig maakt. De aanmaak van cortisol is ‘s ochtends vroeg het hoogst en neemt daarna geleidelijk af. Bij melatonine zien we het omgekeerde: ‘s avonds vanaf een uur of tien neemt deze toe om vroeg in de ochtend haar top te bereiken; overdag zakt het niveau sterk terug. De cycli van beide hormonen zorgen dat we ‘s ochtends fit opstaan en ‘s avonds de slaap goed kunnen vatten.

De mens is gebaat bij een dagelijkse portie daglicht, liefst zo veel mogelijk. Daarin speelt mee dat de intensiteit van daglicht vele malen hoger is dan van kunstlicht. Ter vergelijking: straatverlichting is goed voor 5 lux (kleine woonstraat) tot 20 lux (snelweg), in een thuissituatie ligt het verlichtingsniveau gewoonlijk op 150 lux en in fabrieken en kantoren is 300, respectievelijk 500 lux de norm. Vergeleken met daglicht is dat allemaal peanuts: een zonnige dag is goed voor 100.000 lux en een bewolkte dag altijd nog voor 10.000 lux.

Mensen die deze daglichtpieken aan den lijve ondervinden, voelen zich vaak fitter: ze zitten lekkerder in hun vel, presteren beter, maken minder fouten. Een soortgelijk effect treedt op als de hoeveelheid kunstlicht op de werkplek wordt verhoogd.

Proefondervindelijk is vastgesteld dat, als het lichtniveau in een fabriek wordt opgevoerd van 300 tot 2000 lux, de productiviteit van de mensen die daar werken met 20 procent toeneemt.

We pleiten er niet voor het verlichtingsniveau zo hoog op te schroeven. Dat kost te veel energie en dat willen we niet. Wel zou men in werksituaties met een groot risico op dramatische ongevallen – ik denk aan Tsjernobyl – over verhoging van de verlichtingsniveaus moeten nadenken. Want dat leidt aantoonbaar tot een forse vermindering van het aantal fouten en, daarmee, van de kans op ongelukken.

Overigens gaat de productiviteit ook bij een minder extreme verhoging van het lichtniveau al behoorlijk omhoog. Ga je van 300 lux, het gebruikelijke lichtniveau in fabrieken, naar 500 lux, dan is de algehele productiviteitsstijging altijd nog 8 procent.
Meer informatie via MVG: www. mvg-professional.nl

Reacties

comments

Scroll to Top